Қала ұйқыға кеткенде түнгі Алматының тіршілігін кім қамтамасыз етеді
© Сурет: Zakon.kz
Алматы ұйқыға кеткенде көшелердегі көлік қозғалысы сиреп, дүкендер жабылып, тұрғындардың басым бөлігі жұмыс күнінен кейін тынығады. Алайда мегаполистің тіршілігі тоқтамайды. Көпшілік ұйықтап жатқанда, қаланың үздіксіз жұмыс істеуін қамтамасыз ететін мыңдаған адам еңбек етіп жүреді.
Үлкен қаланың күнделікті жайлылығының артында көбіне көзге көріне бермейтін мамандардың тынымсыз еңбегі жатыр. Олар қоғамдық көліктің жұмысын қамтамасыз етеді, электр желілерінің жағдайын бақылайды, апаттарды жояды және тәулік уақыты мен ауа райына қарамастан жеткізілуі тиіс тапсырыстарды орындайды.
Тілші бірнеше қалалық қызмет пен ұйым қызметкерлерімен бірге түнгі ауысымда болып, оңтүстік астананың түн ортасынан кейінгі тіршілігін және қала өмірінің тасасында қалатын еңбекті көріп қайтты.
Таңғы беске дейін автобустарды сапқа дайындау

Сурет: Zakon.kz
Жолаушылар үшін қоғамдық көліктің жұмыс күні аялдамада автобус күту сәтінен басталады. Бірі жұмысқа асықса, енді бірі баласын мектепке апарады, тағы бірі оқуына бет алады. Алайда осы кезде автобустың бірнеше сағат бұрын ауқымды техникалық тексеруден өткенін, жуылып-тазаланғанын және келесі жұмыс күніне дайындалғанын көпшілік біле бермейді.
Ал "Алматыэлектротранс" ЖШС автобус парктерінде өндірістік жұмыстың ең қарқынды кезеңдерінің бірі дәл түнде басталады.
Алғашқы автобустар бағыттардан кешкі сағат 20:00-ден бастап орала бастайды. Алайда негізгі ағын сағат 22:00-ден кейін келеді. Осылайша, бір түнде автобус парктеріне шамамен 1200 автобус қайтып оралады. Олардың әрқайсысы жолаушыларды қайта тасымалдауға шықпас бұрын міндетті тексеру кезеңдерінен өтуі керек.
Автобус паркке келген бойда оны механик қабылдайды. Ол көліктің сырты мен ішін қарап, ықтимал зақымдарды, сызаттарды және басқа да ақауларды тексереді. Сондай-ақ мамандар жүргізушілердің күндізгі рейс кезінде байқаған кемшіліктері мен ескертулерін назарға алады.
Егер ақау анықталса немесе жүргізушіден тиісті шағым түссе, автобус қосымша техникалық тексеруге жіберіледі.
Бұл жұмысқа үлкен команда жұмылдырылады. Автобустар мен троллейбустарды түнгі уақытта күтіп ұстауға мыңнан астам адам қатысады. Әрқайсысының өз міндеті бар: механиктер мен жөндеу мамандары көліктің техникалық жағдайына жауап береді, жуушылар тазалықты қамтамасыз етеді, ал айдаушылар автобустарды парк аумағындағы учаскелер арасында жылжытып, тұраққа орналастырады. Барлық бөлімнің жұмысын түнгі диспетчер мен ауысым басшысы үйлестіреді.
"Негізгі тораптар мен жүйелердің техникалық жағдайына ерекше назар аударылады. Мамандар қозғалтқышты, беріліс қорабын, тежегіш жүйесі мен жүріс бөлігін тексереді. Егер ұсақ ақаулар анықталса, оларды түнгі ауысым кезінде жөндеуге тырысамыз", – деп хабарлады автобус паркінен.
Мәселен, жүріс бөлігін реттеуге шамамен 15 минут, ал май немесе антифриз құюға 10 минуттай уақыт кетеді. Әрине, жұмыстың ұзақтығы ақаудың сипатына байланысты.
Кәсіпорын өкілдерінің айтуынша, қозғалтқыш пен жүріс бөлігінде күрделі ақаулар сирек кездеседі. Өйткені автобус паркінің орташа пайдалану мерзімі шамамен үш жылды құрайды. Дегенмен салыстырмалы түрде жаңа көліктердің өзінде жүргізушілердің ескертулері мен күндіз анықталған кемшіліктер назардан тыс қалмайды.
Түнгі жұмыстың тағы бір бөлігі – тазалық. Әр автобус күн сайын сыртынан жуылып, салоны тазаланады. Ол үшін шаңсорғыштар, арнайы жуғыш құралдар және автоматтандырылған жуу қондырғысы сияқты кәсіби жабдықтар пайдаланылады.
"Бұл тек сыртқы көрініс мәселесі емес. Таңертең жолаушылар таза салонға отыруы керек, ал көлік пайдалануға толық дайын болуы тиіс", – дейді "Алматыэлектротранс" компаниясының өкілдері.
Сонымен қатар заманауи қоғамдық көліктің жұмысына қажетті жабдықтар да тексеріледі. Атап айтқанда, желіге шығар алдында мамандар бейнебақылау камераларын қарайды. Егер күндіз жүргізуші валидаторлар немесе билет жүйесі істемей қалғанын хабарласа, тиісті өтінімдер ақауды түнде жоя алатын мамандарға жіберіледі.
Автобустар GPS-мониторинг жүйесімен де жабдықталған және диспетчерлік орталықпен тұрақты байланыста болады. Бұл олардың орналасқан жерін бақылауға және бағыттардағы қозғалысын қадағалауға мүмкіндік береді.
Егер ақауды таңғы рейске дейін жөндеу мүмкін болмаса, мұндай автобус желіге жіберілмейді және жөндеуге қойылады. Бағыттағы көлік санын азайтпау және қозғалыс кестесін бұзбау үшін оның орнына резервтегі автобус шығарылады.
Жылжымалы құрамды негізгі дайындау жұмыстары таңғы сағат 05:00-ге дейін аяқталады. Осы уақыттан бастап алғашқы автобустар бағыттарға шыға бастайды. Жолға шығар алдында механик көлікті тағы бір рет тексеріп, техникалық дайындығын бағалайды. Барлығы талапқа сай болса, автобус пайдалануға рұқсат алады. Күрделі ақаулар болмаған жағдайда соңғы тексеру мен дайындыққа орта есеппен 10-15 минут кетеді.
Осылайша, қала ұйықтап жатқанда жүздеген маман жолаушылар таңертең көретін нәтижеге қол жеткізу үшін еңбек етеді. Жолаушы үшін аялдамадағы автобус – күнделікті өмірдің үйреншікті көрінісі. Ал автобус паркінің қызметкерлері үшін оның артында тұтас бір түндік жұмыс тұр.
Алайда түнгі Алматы тек таңғы рейске дайындалып жатқан автобустардан тұрмайды. Түн ортасынан кейін де қала көшелерінен көпшілік ұйықтап жатқанда жұмысын жалғастырып жүрген адамдарды кездестіруге болады. Олардың қатарында жеткізу қызметтерінің курьерлері бар. Олар қоғамдық тамақтану орындары мен мейрамханалардан тапсырыстарды, тәулік бойы жұмыс істейтін дүкендерден азық-түлікті, дәріханалардан шұғыл қажет дәрі-дәрмекті жеткізеді.
Түнгі жеткізу: күнделікті қажеттіліктен күтпеген тосынсыйға дейін

Сурет: Zakon.kz
Курьерлердің қызметі көбіне бір нәрсені тез арада жеткізу қажет болғанда еске түседі. Мысалы, фастфудқа тапсырыс беру немесе қажетті затты алдыру керек болады. Ал олардың еңбегі кейде өздігінен жүзеге асатын қызмет сияқты қабылданады: қосымшада бірнеше батырманы басасың да, біраз уақыттан кейін тапсырыс есігіңнің алдында тұрады.
Алайда тұтынушы үшін оңай көрінетін бұл қызметтің артында дүкендер мен дәріханалардың көбі жабылып, қоғамдық көлік түнгі кестемен қатынай бастаған уақытта да қала ішінде жүретін адамдардың еңбегі тұр.
Мұндай мүмкіндік әсіресе адамға шұғыл түрде дәрі-дәрмек, азық-түлік немесе су қажет болып, бірақ үйден өздігінен шыға алмайтын жағдайларда маңызды. Қарт адамдар, қозғалысы шектеулі азаматтар немесе күтпеген жағдайға тап болған тұрғындар үшін түнгі жеткізу жай ғана қолайлылық емес, нақты көмекке айналуы мүмкін.
Wolt мәліметінше, курьерлердің шамамен 15 пайызы түнгі уақытта, яғни сағат 23:00-ден 06:00-ге дейін жұмыс істейді. Соңғы төрт аптада курьерлердің 34 пайызы кемінде бір рет түнгі ауысымға шыққан. Ал шамамен 12 пайызы аптасына бір рет немесе одан да жиі түнде жұмыс істейді.
Алматыдағы түнгі тапсырыстардың үлесі жалпы тапсырыстар санының шамамен 9 пайызын құрайды. Сонымен қатар түнде тапсырыстар күндізгі уақытпен салыстырғанда шамамен 20 пайыз жылдам жеткізіледі. Мұның бір себебі – түнде жолдардың бос болуы және әдеттегі кептелістердің болмауы.
Дегенмен түнгі тапсырыстардың барлығы шұғыл қажеттілікке байланысты емес. Кейде курьерлер жағымды оқиғалардың да қатысушысына айналады: түн ортасында гүл жеткізеді, туған күнге тосынсый ұйымдастыруға көмектеседі немесе біреудің сезімін білдіретін гүл шоғын иесіне табыстайды.
Алматыда түнгі уақытта тұрақты жұмыс істейтін курьерлердің бірі – Wolt курьер-серіктесі Александр. Оның айтуынша, алғашында түнгі жұмысты мүлде қарастырмаған. Алайда тәжірибелі әріптестерінің әңгімесін тыңдап, байқап көруге шешім қабылдаған.
"Бір түн шықтым, екінші түн шықтым. Түнгі және күндізгі жеткізуді салыстырдым. Сөйтсем, маған ұнады. Артықшылықтары көп. Біріншіден, жолдар бос. Қарқынды қозғалыс пен кептеліс жоқ. Күндізгідей көлік қоятын орын іздеп қиналмайсың. Көшелер бос, ешкім сигнал бермейді, ешкім асықтырмайды. Бұл көп нәрсені шешеді", – дейді Александр.
Оның байқауынша, түнде тапсырыстарды жылдам жеткізуге болады. Демек, бірдей уақыт ішінде әлдеқайда көп тапсырыс орындауға мүмкіндік бар. Өйткені Алматының ұйықтамайтын қала екені белгілі.
Көбіне адамдар тамақ, күнделікті қажетті заттар мен дәрі-дәрмекке тапсырыс береді. Ал ерекше санаттың бірі – гүлдер. Әсіресе түн ортасына жақындағанда мұндай тапсырыстар көбейеді. Себебі жаңа туған күн басталысымен жақындарын дәл сағат 00:00-де құттықтағысы келетіндер бар.
"Қараңғы түскенде романтиктер көбейеді. Жігіттер сүйіктілеріне жиі гүл шоқтарын тапсырыспен жібереді, кейде тосынсый ретінде. Бұл өте сүйкімді. Осындай әсерлі сәтке қатысып, өзің де ерекше сезімге бөленесің", – дейді курьер.
Александрдың жеке байқауынша, түнгі тапсырыс берушілердің шамамен 60-70 пайызы – жастар, оның ішінде студенттер. Жеткізу мекенжайларының арасында ойын-сауық орындары мен компьютерлік клубтар жиі кездеседі. Ал дәріханадан тапсырыс беретіндер көбіне ересектер немесе шұғыл түрде дәрі қажет болған адамдар.
Түнгі жеткізудің географиясында да өзіндік ерекшеліктер бар. Александрдың айтуынша, тапсырыстар көбіне қаланың жоғарғы бөлігінен, атап айтқанда, әл-Фараби даңғылы, Самал ауданы мен мегаполистің орталығынан түседі.
Түнгі жұмыстың өзіндік кәсіби әзілдері де бар. Мәселен, курьер лифті жоқ үйлерде тапсырыстардың таңғаларлық жиілікпен соңғы қабатқа жеткізілуі керегін байқаған. Ал лифті бар ғимараттарда тауарларды көбіне бірінші немесе екінші қабатқа апаруға тура келеді.
Оның үстіне, тапсырыстардың барлығы жеңіл бола бермейді. Әсіресе супермаркеттен алынған азық-түлік болса, бірнеше пакет, су құйылған бөтелкелер мен басқа да ауыр заттарды көтеруге тура келеді.
Александр түнгі жұмыстың өзіне тиімді тұстары да бар екенін айтады. Қалыпты жұмыс кестесінен айырмашылығы – ол ауысым санын өзі жоспарлап, жұмысқа қашан шығатынын таңдай алады.
"Негізінен түнде жұмыс істеймін. Бірақ кейде таңертең де шығамын. Мысалы, түске дейін бірнеше сағат жұмыс істеп, қалған тапсырыстарды түнде орындаймын. Қанша табыс тапқаныма қарай жоспар құрамын. Қосымшадағы тапсырыстар тарихын қарап, қанша ақша табу керегін өзім белгілеймін. Сонымен бірге өзімді шамадан тыс шаршатпауға тырысамын", – деп түсіндірді ол.
Александрдың айтуынша, компания түнде жұмыс істейтін курьер-серіктестердің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге де көңіл бөледі. Атап айтқанда, олардың киімі мен термосөмкелеріне жарық шағылыстыратын элементтер орнатылған. Бұл жолда курьерлердің көзге жақсырақ түсуіне мүмкіндік береді.
Әрине, тапсырысты бірден жеткізу мүмкін болмайтын жағдайлар да кездеседі. Мысалы, клиент телефонға жауап бермеуі немесе есікті ашпауы мүмкін. Мұндайда тапсырысты қайтадан мекемеге апаруға тура келеді. Александрдың айтуынша, осындай жағдайларда компания тиісті өтемақы қарастырады.
Дегенмен оның есінде жұмыс барысындағы қиындықтардан гөрі жағымды сәттер көбірек сақталған. Кейбір оқиғалар жеткізушілер еңбегінің адамдар арасындағы қарым-қатынастың да бір бөлігі екенін көрсетеді.
Бірде ол шағын дәмханаға тапсырысты алуға барған. Онда бір әйел хош иісті тоқаш пісіріп, қамырдан жасалған тағамдарды қуырып жатқан екен. Клиенттің тапсырысын алып жатқанда, курьерге күтпеген жерден тағы бір пакет ұсынған.
"Мен тапсырыста бір пакет қана көрсетілгенін айттым. Ал ол әйел: "Бұл сізге, дәм татыңыз", – деді. Ашып қарасам, ішінде жаңа піскен ыстық бәліштер мен нан бар екен. Бұл өте жағымды болды. Клиентке бара жатқанда ыстық кофемен бірге жеп алуға болады. Мен көлігімде үнемі кофе алып жүремін", – деп еске алады Александр.
Оның айтуынша, мұндай ілтипат діни мерекелер кезінде де байқалады. Рамазан, Құрбан айт, Пасха және Рождество күндері кейбір клиенттер курьерлерді дәмге шақырып, жақсы шайпұл қалдырады.
Александрдың қазіргі жұмысы өміріне бірден келмеген. Негізгі мамандығы бойынша ол – шаштараз, әйелдер шебері. Бұл саламен өмірінің басым бөлігінде айналысқан. Ал өзгерістер пандемия кезінде, жеткізу қызметіне сұраныс артқан тұста басталған.
Курьердің айтуынша, сол кезеңде адамдар үйден өздігінен шыға алмайтындықтан, қажетті тауарлар мен дәрі-дәрмекті бір-біріне такси қызметтері арқылы жиі жеткізетін. Мәселен, балалар ата-аналарына дәрі-дәрмек алдыртып отырған.
Уақыт өте келе жеткізу қызметі оның кәсіби бағытының біріне айналған. Екі жыл жұмыс істегеннен кейін ер адам көлігін жаңа жол талғамайтын көлікке ауыстырған. Мұны ол қарапайым себеппен түсіндіреді: уақытыңның едәуір бөлігін көлікте өткізсең, жеке жайлылығыңа мән беру керек. Жазда көліктің іші салқын, қыста жылы әрі құрғақ болуы маңызды.
Алматылық курьердің оқиғасы түнгі жеткізудің басқа қырын да көрсетеді. Біреу үшін бұл – студенттің кешкі асы, екінші адамға шұғыл қажет дәрі-дәрмек, ал тағы біреу үшін сүйіктісіне арналған күтпеген тосынсый болуы мүмкін. Бірақ кез келген жағдайда оның артында тапсырысты қабылдап, қажетті мекенжайға уақытылы жетіп, тәулік уақытына қарамастан өз жұмысын атқаратын адам тұр.
Алайда түнгі уақытта қолжетімді қызметтердің артында қала инфрақұрылымының тұтас жүйесі жұмыс істейді. Тұрғындар көбіне бір нәрсе істен шыққанда ғана оның маңызын түсінеді. Курьерлер тапсырыс жеткізіп жүргенде, үйлерде, дүкендер мен кәсіпорындарда электр жарығы болуы керек. Электр энергиясының үздіксіз берілуі электр желілерінің жағдайын тәулік бойы бақылап, апаттарды жоятын және қажетті техникалық жұмыстарды жүргізетін мамандарға байланысты. Энергетиктер үшін түн – демалыс емес, кезекті жұмыс ауысымы.
Электр жарығы түнде де сөнбеуі тиіс

Сурет: Zakon.kz
Көлік қызметкерлерінің еңбегі таңертең байқалса, энергетиктердің жұмысы көбіне үйде кенеттен жарық сөнген кезде ғана еске түседі. Ал электр желілері тұрақты күтімді қажет етеді, апаттар мамандар үшін қолайлы уақытты таңдамайды.
Алматыда электрмен жабдықтаудың сенімділігіне, атап айтқанда, "Алатау Жарық Компаниясы" АҚ жауап береді. Электр желілері кешенінің жұмысы тәулік бойы ұйымдастырылған. Жедел шығу бригадалары кезекшілікте болып, технологиялық ақау анықталған жағдайда кез келген уақытта оқиға орнына баруға дайын тұрады.
Бұл жұмыстың қалай ұйымдастырылғаны туралы тілшіге "Алатау Жарық Компаниясы" АҚ РЭС-5 диспетчерлік пунктінің бастығы, салада 20 жылдан астам тәжірибесі бар Руслан Ағнаев айтып берді.
Оның сөзінше, түнгі уақытта мамандар электр жарығының өшуіне себеп болатын түрлі жағдайларға тап болады. Олардың қатарында кабельдік және әуе электр желілерінің зақымдануы, трансформатор жабдықтарының істен шығуы немесе релелік қорғаныс пен автоматика құрылғыларының іске қосылуы бар.
Кейде технологиялық ақауға тіпті жануарлар да себеп болады.
"Соңғы жылдары электр желілеріне тиіндер мен қырғауылдардың түсіп кету жағдайлары жиілеп отыр. Олар әуе электр желілеріне шығып, соның салдарынан қалада электр қуатының үзілуіне себеп болуы мүмкін", – деді Руслан Ағнаев.
Мұндай жағдайда тұрғындардан түскен ақпарат маңызды. Егер тұтынушы электр жарығының жоқ екенін хабарлап, оның себебі жануар болуы мүмкін деп болжаса, бригада ақауды іздеу кезінде қосымша мәлімет алады.
Ал себеп белгісіз болса, мамандар желіні кезең-кезеңімен тексеріп, ақаудың орнын анықтау үшін желілерді аралап, жабдықтарды қарайды. Бұл ретте энергетик тұрғындардың хабарламаларының шынайылығына да назар аударды.
Оның айтуынша, кейде мамандардың жылдам жетуін қалайтын тұрғындар жағдайды әдейі асыра көрсетіп немесе электр жарығының өшу себебін қате хабарлайды. Соның салдарынан бригада көрсетілген мекенжайға барғанымен, айтылған жағдайды анықтай алмайды. Содан кейін мамандарға мән-жайды қайта анықтап, ақаудың нақты себебін іздеуге тура келеді.
"Тұрғындарды мамандарға жалған ақпарат бермеуге шақырамыз. Біз апат туралы хабарламаларға міндетті түрде әрекет етуіміз керек. Егер тұрғындар сым үзілді немесе дауыл болды деп хабарласа, бригадалар алдымен сол жерге жіберіледі", – деп түсіндірді сұхбаттасушы.
Энергетиктер үшін ең қарбалас уақыт – кешкі мезгіл. Руслан Агнаевтың байқауынша, электр энергиясына түсетін ең жоғары жүктеме әдетте сағат 17:00-ден 18:00-ге дейін басталып, түн ортасына дейін жалғасады.
Мұның себебі түсінікті: адамдар жұмысынан үйіне оралып, тұрмыстық техниканы, жарық пен басқа да электр құрылғыларын бір мезгілде қосады. Соның салдарынан қалалық электр желілеріне түсетін жүктеме артады.
Мұндай кезеңде диспетчерлік қызметтің жұмысы да көбейеді. Диспетчер оқиғалар туралы ақпаратты қабылдап, зақымдануы мүмкін учаскені анықтайды және жедел бригадалардың жұмысын үйлестіреді.
Электрмен жабдықтауды қалпына келтіру жылдамдығы ғана емес, жұмысшылардың қауіпсіздігі де оның шешімдеріне байланысты. Маман желінің қай учаскесі ажыратылғанын, бригадалардың қай жерде орналасқанын және қандай әрекет жасау керегін нақты білуі тиіс. Желінің жағдайын анықтаудағы қателік ауыр зардаптарға әкелуі мүмкін.
Қазір диспетчерлік қызметтің жұмысында цифрлық құралдар қолданылады. Атап айтқанда, қалалық электр желілерінің жағдайын, күштік жабдықтарға түсетін жүктемені және қосалқы станциялардың параметрлерін нақты уақыт режимінде бақылауға мүмкіндік беретін SCADA жүйесі енгізіліп, дамытылып жатыр.
Сонымен қатар келіп түскен өтініштер туралы ақпарат интерактивті картада көрсетіледі. Диспетчер электр жарығы өшкен мекенжайларды көріп, оқиғаның ауқымын анықтау үшін келіп түскен хабарламаларды салыстыра алады.
Бұл ретте диспетчер апат кезінде кезекті телефон қоңырауына жауап бермесе, бұл энергетиктердің мәселені білмейтінін немесе оны шешумен айналыспай отырғанын білдірмейді. Ірі апаттар кезінде оның басты міндеті – бригадалардың жұмысын басқару. Тұрғындардың өтініштерін қабылдау үшін 356-99-99 нөмірі бойынша жеке байланыс орталығы жұмыс істейді.
Алайда энергетиктердің түнгі жұмысы апаттық шақыртулармен ғана шектелмейді. Қала тұрғындары көп байқай бермейтін тағы бір жұмыс түрі бар. Ол – электр желілерінің жабдықтарын жөндеу алдында жүргізілетін жоспарлы ауыстырып-қосу жұмыстары.
Руслан Агнаевтың түсіндіруінше, мұндай жұмыстар негізінен түнгі сағат 01:00 мен 06:00 аралығында жүргізіледі.
Бұл уақыт кездейсоқ таңдалмаған. Біріншіден, бұл уақытта тұрғындардың басым бөлігі ұйықтайды. Екіншіден, электр желілеріне түсетін жүктеме барынша азаяды. Сондықтан ауыстырып-қосу жұмыстарын жүргізуге қолайлы жағдай қалыптасады.
Мысалы, белгілі бір қосалқы станцияны жөндеуге шығару қажет болса, тұтынушылар алдын ала резервтік желілерге немесе басқа қуат көздеріне ауыстырылады. Соның арқасында жөндеу бригадалары таңертең жұмысқа кірісе алады, ал тұрғындар түнде электрмен жабдықтау схемасында өзгерістер болғанын көбіне байқамайды.
Яғни энергетиктердің жұмысының бір бөлігі ықтимал қолайсыздықтардың мүлде туындамауына бағытталған.
Әрине, барлық апатты жылдам жою мүмкін емес. Электр қуатын қалпына келтіру уақыты зақымның сипатына, жабдықтың орналасқан жеріне және жөндеу жұмыстарының күрделілігіне байланысты. Әсіресе кернеуі 10 кВ электр қондырғыларындағы жұмыстар қауіпті. Мұнда электр қауіпсіздігі талаптарын қатаң сақтау қажет.
Ауа райы жағдайлары да жұмысты қиындатады. Қатты жел, қар жаууы және көктайғақ кезінде кәсіпорын күшейтілген жұмыс режиміне көшіп, қосымша бригадалар мен арнайы техниканы жұмылдыруы мүмкін. Кейбір аудандарда таулы жер бедері зақымданған желілерге жетуді қиындатса, жеке секторда тар көшелер мен техниканың кіріп-шығуына қолайсыз жағдайлар кедергі келтіреді.
Қызметкерлердің қауіпсіздігіне де ерекше көңіл бөлінеді. Жедел бригадалар арнайы бақылау құралдарымен, соның ішінде бейнетіркегіштері мен микрофондары бар каскалармен жабдықталады. Диспетчер жұмыс орнында не болып жатқанын көре алады. Ал бейнежазбалар кейін мамандардың әрекеттерін талдауға және ықтимал заңбұзушылықтарды қарастыруға көмектеседі.
Тағы бір бағыт – қызметкерлерді экшн-камералармен жабдықтау. Компанияның мәліметінше, 2025 жылы осындай 117 құрылғы, ал 2026 жылы тағы 137 құрылғы сатып алу қарастырылған. Қазіргі уақытта сатып алынған камералардың жалпы саны 268-ге жеткен. Олар Алматы мен Алматы облысындағы электр желілері аудандарының жедел шығу бригадаларына берілген. Шеберлік бригадаларын да камералармен жабдықтау жұмыстары жалғасып жатыр.
Осы технологиялар мен техникалық шешімдердің артында көріну мүмкіндігі шектеулі жағдайда, суықта және қолайсыз ауа райында жұмыс істейтін адамдар тұр. Қала тұрғындарының басым бөлігі ұйықтап жатқанда, олар желілерді тексереді, зақымдарды жояды, жабдықтарды жөндеуге дайындайды және электр энергиясының тұрғын үйлер мен әлеуметтік нысандарға үздіксіз берілуін қадағалайды.
Қала адамдардың еңбегімен өмір сүреді
Алматының түнгі тіршілігі – тек ойын-сауық орындарының жарығы, көшелердегі сирек көліктер мен үйіне қайтып бара жатқан тұрғындар ғана емес. Бұл – қала халқының басым бөлігі ұйықтап жатқанда да тоқтамайтын мыңдаған жұмыс процесі.
Бір мамандар автобустарды таңғы рейске дайындаса, енді біреулері түнгі тапсырыстарды жеткізеді, ал үшіншілері үйлерде, дүкендер мен кәсіпорындарда электр жарығының сөнбеуін қадағалайды.
Бұл мамандықтардың міндеттері, жұмыс кестесі мен еңбек жағдайлары әртүрлі. Бірақ олардың бәрін біріктіретін бір нәрсе бар: әрқайсысының еңбегінің нәтижесі өзге адамдардың күнделікті жайлылығының бір бөлігіне айналады.
Түнгі еңбекті байқамауымыздың себебі де осында шығар. Алматы ұйықтап, қайта оянғанша, бұл адамдар өз жұмысын жалғастыра береді.
Источник: zakon.kz
Подписывайтесь на наш Telegram-канал. Будьте в курсе всех событий!
Мы работаем для Вас!
Тағы да оқыңыздар:
-
10:33, 20 қараша 2026
Италиялық клуб итпен келісімшартқа отырды
-
10:24, 20 қараша 2026
Арнайы экономикалық аймақтарда жер бөлу тәртібі жаңарды
-
10:03, 20 қараша 2026
Күн суығанда қауіп артады: ТЖМ көлік жүргізушілеріне маңызды ескерту жасады
-
09:59, 20 қараша 2026
Қазақстан алғаш рет БҰҰ рейтингінің үздік 20 елі қатарына және ең жоғары рейтингілік топқа енді
-
09:47, 20 қараша 2026
Павлодар облысында интернет-алаяқтықпен айналысқан топтың қылмыстық әрекеті әшкереленді





















