Әлемдік инфляция: Қазақстан қай орында тұр

Әлемдік экономика инфляцияға қарсы күресті жалғастырып келеді, алайда жетістіктер әр елде әртүрлі. Бір елде баға өсімі нөлге дейін төмендесе, өзге елдерде үш таңбалы көрсеткіштерге дейін жетіп жатыр. Zakon.kz редакциясы ХВҚ деректерін зерттеп, Қазақстанның баға жарысындағы орнын анықтады.

World Economic Outlook есебіне сәйкес, әлем бойынша орташа инфляция деңгейі 4,2% құрайды. Экономистер "қалыпты" инфляция деңгейі ретінде 2–3% аралығын санайды.

Қос таңбалы көрсеткіш: көршілерден жоғары

Әлемдік экономикалық картада Қазақстан "қызыл аймақта" белгіленген. Республикадағы инфляция 12,3% деңгейінде тіркелген. Бұл орташа әлемдік көрсеткіштен шамамен үш есе жоғары.

Арнайы назар аударылатын жайт – Қазақстанда негізгі сауда серіктестері мен көршілерімен салыстырғанда баға өсімінің жоғары болуы. Биыл елдегі баға динамикасы келесі елдерден жоғары:

• Ресей – 5,6%
• Өзбекстан – 7,3%
• Қырғызстан – 9,4% (10% межесіне жақын, бірақ асып кеткен жоқ)
• Қытай – 0,0% (баға өсуі тоқтаған)

Орталық Азия және Еуразиядағы рекордшылар

Еуразияда инфляциясы өте жоғары елдер айтарлықтай көп. Бұл елдерде құрылымдық проблемалар тұрақты түрде байқалады:

• Иран – 42,4%
• Түркия – 31,7% (баға өсімімен ұзақ жылдар бойы күресіп келеді)
• Украина – 9,3% (қиын жағдайға қарамастан)

Әлемдегі ең жоғары инфляция (антирекорд)

2025 жылы абсолютті антирекордшы – Венесуэла, оның инфляциясы 269,9%. Одан кейінгі орындар:

• Оңтүстік Судан – 97,5%
• Зимбабве – 89,0%
• Судан – 87,2%

Бұл аймақтарда инфляция экономикалық көрсеткіштен шығып, адамдардың күнделікті табысын бірнеше күнде жоққа шығаратын гуманитарлық проблемаға айналған.

Сурет: Zakon.kz

Дамыған елдерде баға өсімін тұрақтандыруға мүмкіндік бар. Мысалы:

• АҚШ – 2,7% (қалыпты шеңберде)
• Канада – 2,0% (идеал деңгей)

Еуроодақ елдері:

• Франция – 1,1%
• Германия – 2,1%

Әлемдегі ең төмен инфляция тіркелген елдер:

• Панама – -0,1% (баға сәл төмендеген)
• Таиланд – 0,2%
• Швейцария – 0,1%
• Австралия – 2,6%

Бұған дейін Қазақстан Ұлттық банкі базалық мөлшерлемені өзгеріссіз қалдырғанын жазғанбыз.