Ғаламда жұлдыздар азайып барады: ғалымдар себебін анықтады

Қытай ғылым академиясының мамандары жетекшілік еткен халықаралық астрономдар тобы Ғаламда жұлдыздардың пайда болу қарқынының не себепті төмендегенін анықтады, деп хабарлайды Zakon.kz.

"Газета.Ru" мәліметінше, зерттеу нәтижелері Nature Astronomy ғылыми журналында жарияланған. Онда ғалымдар 2,5 миллион галактикаға қатысты деректерді талдаған. Зерттеу нәтижесінде 4,5 миллиард жыл бұрын жұлдыздардың қазіргі уақытпен салыстырғанда 2,5 есе белсендірек қалыптасқаны анықталды. Бұл ретте сол кезеңдегі сутегінің мөлшері қазіргі деңгейден небәрі 1,4 есе жоғары болған.

Көп жыл бойы зерттеушілер Ғаламдағы сутегінің мөлшері уақыт өте келе қалай өзгергенін нақты анықтай алмаған. Ғалымдардың айтуынша, алыстағы жекелеген галактикалардан келетін радиосигналдар тым әлсіз болғандықтан, қажетті деректерді алуға мүмкіндік бермей, ғарыштық шу арасында жоғалып кетеді.

Осы мәселені шешу үшін ғалымдар жүздеген мың әлсіз радиосигналды біріктірген. Бұл тәсіл галактикалардағы сутегінің орташа мөлшерін анықтауға мүмкіндік берген.

Зерттеу нәтижелері жұлдыздардың пайда болу қарқынының баяулауын тек газ қорының азаюымен түсіндіруге болмайтынын көрсетті. Бұл процесте газдың жаңа жұлдыздардың қалыптасуына қажетті затқа қаншалықты тиімді айналатыны маңызды рөл атқарады.

Жұлдыздар тығыз молекулалық бұлттардың ішінде пайда болады. Ал атомдық сутегі жалпы газ қоры мен жұлдыздардың тікелей қалыптасу процесі арасындағы аралық буын қызметін атқарады.

Ғарыштық тордан келетін газ ағыны әлсіреген сайын атомдық сутегінің молекулалық сутегіге айналу тиімділігі де төмендейді. Сондықтан жалпы газ қоры салыстырмалы түрде тұрақты болып қалуы мүмкін. Алайда жаңа жұлдыздар қалыптасатын заттың мөлшері біртіндеп азая береді.

Сонымен қатар америкалық астрономдар жойылып кетуі мүмкін сирек экзопланетаны анықтады. Аспан денесі "ыстық су әлемдері" санатына жатады. Бұл – құрамында су мөлшері көп және өз жұлдыздарына өте жақын қашықтықта айналатын сирек кездесетін экзопланеталар тобы.